مطالبی در تحلیل روانی انسان‌ها در زندگی و بازارهای مالی
 

بازگشتی فلسفی به فروید- 3

روایت آزاد احسان سپهریان از کتاب «فروید در مقام فیلسوف» نوشتۀ ریچارد بوتبی در حلقۀ نخست هم‌خوانیِ متون لکانی در بنیاد انسان و زندگی

پاره سوم: میان واژه و تصویر

فروید حین سفر به بوسنی و هرزگوین، در گفتگو با یک غریبه نتوانست نام نقاشِ دیوارنگارۀ دجّال (Antichrist) را به یاد آورد. از نظر او گفتگوی پیشین آن‌ها در مورد مرگ و لذت جنسی، مضامینی نگران‌کننده از روز محشر در همان دیوارنگاره، در تداعی پیچیده‌ای با دال‌ها، یعنی اسم منطقۀ سفر، کلمات آقا (Herr)، سینیور، ترافوی و ... به توقف فرایندِ یادآوری نام سینیورلّی، و در عوض، حضور بیش‌واضح (überdeutlich) تصویرِ نقاش، که در پایین همان نگاره نقاشی شده، در ذهن او منجر شده بود. از آنجا که ضمیر ناآگاه دارای سیستم، قواعد و هنجارهاست، سوال این است که اقتصادِ ارزش‌گذاری خاطرات در راستای آشکارگی و نهان‌شدگی، طبق چه قوانینی نظام‌مند می‌شود؟

ادامه نوشته

بازگشتی فلسفی به فروید-2

روایت آزاد احسان سپهریان از کتاب «فروید در مقام فیلسوف» نوشتۀ ریچارد بوتبی در حلقۀ نخست هم‌خوانیِ متون لکانی در بنیاد انسان و زندگی

پارۀ دوم: به سوی زمینۀ نااندیشیدۀ اندیشه

خوانش مرسوم متون فرویدی، در قالب نظریاتی که معانیِ فلسفیِ از پیش تثبیت‌شده‌ای به آن‌ها می‌دهند، خود به وضوح کاری است بر خلاف روح آموزه‌های روانکاوی که مخالف تثبیت‌شدگی است. ریچارد بوتبی در حرکتی نو، از منظر هنری «کلود مونه» Claude Monet به فهم متون فروید رو می‌کند. مونه در سلسلۀ نقاشی‌های کومۀ غلات یا Grainstacks، با تأکید بر نور و نه شیئی که در معرض نور است، جایِ مرسومِ شکل و زمینه‌ را عوض می‌کند، طوری که کومه‌ها پردۀ نمایشی برای نورِ نامرئیِ محیط (زمینه) شوند. ایدۀ مونه در سلسله‌نقاشی‌های ‌کلیسایِ روئِن نیز این است که چگونه بستری که نمی‌بینیم متعیّن‌کنندۀ تامّ هر چیزی است که می‌بینیم، همسو با این ایدۀ هایدگری که گشودگی ضرورتاً همواره تحت تأثیر امر ناگشوده، به‌مثابۀ نوری نامرئی و نامتعین، ولی تعیین‌کننده در زمینه است.

ادامه نوشته
 
  BLOGFA.COM